Project
Het Kiel, Antwerpen
Creatopia
Publicatie
Download publicatie
Renovatie en restauratie van een modernistisch schoolgebouw uit de jaren '30
De voormalige meisjesschool op het Kiel is een prachtig bewijs van de modernistische architecturale visie van stadsarchitect Emiel Van Averbeke. Dit gebouw belichaamt de vernieuwing die de jaren '30 kenmerkte. Met zijn ruime klassen, geïntegreerde turnzaal, tekenzaal en doordachte patiotuinen, speelde de school een cruciale rol in de educatieve hervormingen van die tijd.
Na jaren van leegstand en bouwtechnisch verval drong een grondige renovatie en restauratie van de voormalige meisjesschool zich op. Na een grondig toekomstonderzoek kozen we bewust voor behoud dankzij de hoge architecturale en historische waarde en de flexibiliteit van het oorspronkelijke ontwerp. De renovatie en restauratie rusten op drie pijlers: (1) het herstel van erfgoedwaarden; (2) het uitvoeren van een energetische renovatie van gebouwschil en technieken; (3) het creëren van eigentijds schoolcomfort.
Het restaureren van recent erfgoed vraagt om een zorgvuldige balans tussen het behoud van erfgoedwaarden en de gewenste nieuwe ingrepen. Dat vereist kennis van zowel historische als hedendaagse constructietechnieken, een grondige voorbereiding en de inzet van alle bouwpartners. Voor gebouwen zonder monumentbescherming zijn deze uitdagingen nog groter. Juist daar maakt de keuze tussen bewaren, herstellen of vernieuwen het verschil en vormt ze de basis voor een sterk project.
Creatopia toont dat het mogelijk is om deze uitdagingen samen te brengen in een krachtig ontwerp.
Interbellum schoolarchitectuur
Stadsbouwmeester Emiel Van Averbeke ontwierp dit modernistische complex in 1932 als antwoord op de leerplicht en de nood aan scholen in de nieuwe wijk Het Kiel.
Rationele U-vorm
De plattegronden getuigen van een functionele organisatie waarbij twee klasvleugels en een facilitaire vleugel (met turnzaal en keuken) rondom een centrale speelplaats zijn gegroepeerd.
Dynamische wandeling
Het ontwerp hanteert een doordacht spel van wisselende plafondhoogtes en strategische hoekramen, wat resulteert in een plastische en dynamische architecturale beleving doorheen het gebouw.
Betonstructuur en Basc-welfsels
In lijn met het moderne bouwen werd gekozen voor een betonskelet met geprefabriceerde welfsels van het type Béton Armé Sans Coffrage voor de verdiepingsvloeren en dakplaten.
Dudok-invloed in gevelwerk
De okerkleurige baksteen in kettingverband met opvallend hoge lintvoegen (tot 2 cm) en plastische dakranden verwijzen expliciet naar de vormentaal van de Nederlandse architect Willem Marinus Dudok.
Integrale gebouwschilreconstructie
Vanwege ernstige corrosie van de wapening en doorgeroeste spouwankers werd de volledige gevelschil gedemonteerd en gereconstrueerd met een hoogwaardig geïsoleerde spouwmuur.
Hybride houten blokramen
De nieuwe raamprofielen combineren meranti voor de buitenzijde met eikenhout voor de binnenzijde, terwijl slanke stalen inzetramen zijn toegevoegd voor de opengaande delen.
Interieurrestauratie
Het historische interieur met Cerabati-vloertegels en gevernist limbahout werd maximaal behouden via stratigrafisch kleuronderzoek, lokale herstellingen en het hergebruik van origineel witkoperen beslag.
